Theatermaker Ivan Tijsmans speelt ‘Broekzakbeast’ voor 281 leerlingen in eigen Vorselaar: “Je kan kinderen van alles opleggen, maar inzicht werkt beter”
VORSELAAR – 281 leerlingen van het eerste jaar van het Kardinaal van Roey Instituut verzamelen op 13 oktober in evenementenzaal De Dreef voor een boeiende voorstelling over hun smartphone. Theatermaker en leerkracht Ivan Tijsmans brengt er zijn voorstelling ‘Broekzakbeast’. Opvallend: Tijsmans speelde de voorstelling ondertussen al meer dan 200 keer, maar nu staat hij voor zijn eigen leerlingen.
Een uur lang krijgen de leerlingen een stevige portie theater, verhalen en herkenbare situaties voorgeschoteld. Het onderwerp: smartphones, sociale media, chatgroepen en de manier waarop technologie steeds meer beslag legt op hun aandacht.
‘Broekzakbeast’ ontstond oorspronkelijk als een lezing waarin Tijsmans jongeren vertelde over sociale media, ondersteund door wetenschappelijke onderzoeken en praktische tips. Ondertussen is die lezing geëvolueerd tot een volwaardige theatervoorstelling. Geen droge uiteenzetting dus, maar verhalen, personages, humor en herkenbare situaties waarmee Tijsmans jongeren wil laten nadenken over hun eigen digitale gedrag.
Het beest is nog niet uit de broekzak
“Het gsm-verbod op secundaire scholen is uiteraard een stap in de goede richting”, zegt Tijsmans. “Maar daarmee is het beest nog niet weg.” De smartphone verdwijnt immers niet wanneer de schoolbel gaat. Het gebruik verschuift volgens Tijsmans vooral naar de uren na school, de avond en het moment voor het slapengaan. “Naast de theatervoorstelling zijn er op onze school nog tal van andere vakken, projecten en initiatieven over jaren en graden heen die inzetten op sociale skills, inzicht en educatie over duurzaam smartphonegebruik en de invloed van sociale media.”
“Je kan kinderen natuurlijk van alles opleggen. Maar inzicht bevordert de intrinsieke motivatie. Als jongeren begrijpen hoe het systeem werkt en hoe ze bespeeld worden, kunnen ze ook zelf bewuster keuzes maken.”
Hoe word je eigenlijk vastgehouden?
Dat is de centrale vraag achter ‘Broekzakbeast’. Tijsmans wil jongeren laten ontdekken waarom het zo moeilijk kan zijn om een smartphone weg te leggen. Achter sociale media zitten immers modellen die erop gericht zijn gebruikers zo lang mogelijk op het platform te houden. “Jongeren moeten beseffen dat het geen toeval is dat ze blijven scrollen, kijken en reageren. Er zit een systeem achter. Als je begrijpt hoe dat systeem werkt, verandert ook de manier waarop je naar je eigen smartphonegebruik kijkt.”
De voorstelling gaat daarbij verder dan schermtijd alleen. Tijsmans wil jongeren ook laten stilstaan bij wat er gebeurt met hun sociale vaardigheden wanneer steeds meer contacten via een scherm verlopen.
Meer dan 200 keer gespeeld
Dat Tijsmans de voorstelling inmiddels meer dan 200 keer speelde, maakt de passage in Vorselaar extra bijzonder. De theatermaker woont zelf in het dorp en kent De Dreef goed. Bovendien zitten zijn eigen leerlingen tussen het publiek. “Dat maakt het toch spannend”, zegt Tijsmans. “Een voorstelling die enorm in mijn vingers zit, spelen voor leerlingen en collega’s die je kent, is anders dan ergens binnenkomen waar niemand je kent.”
“Ik kan me eigenlijk geen beter publiek wensen. Ik ben blij dat ik deze boodschap ook eens voor ons eigen publiek in Vorselaar kan brengen.”
Voor Tijsmans hoeft de discussie over smartphones dan ook niet te eindigen bij verboden of beperkingen. Ook als scholen, ouders en overheden de komende jaren nieuwe maatregelen nemen, blijft volgens hem één element cruciaal: jongeren moeten zelf leren begrijpen waarmee ze dagelijks geconfronteerd worden.
“Welke maatregelen er ook komen, onze kinderen hebben inzichtelijke verhalen en concrete handvatten nodig. Ze moeten leren hoe ze verstandig met sociale media kunnen omgaan. Maar vooral ook hoe ze met elkaar blijven omgaan.”
Op 13 oktober krijgt die boodschap een bijzonder podium: De Dreef in Vorselaar. Voor 281 leerlingen. En voor een theatermaker die na meer dan 200 voorstellingen eindelijk zijn ‘Broekzakbeast’ nog eens helemaal in eigen dorp mag loslaten.
Alle info over broekzakbeast vindt u via www.kopjekop.be